عنوان مقاله:

نویسندگان:

حمزه مهرابی، سکینه محمدپور، حسین رحیم پور بناب

توالی های دولومیتی شده بعنوان یکی از مهمترین واحدهای مخزنی میزبان ذخایر گاز در سازند دالان بالایی به شمار می روند. خصوصیات بافتی بلورهای دولومیت نظیر تغییرات در اندازه، شکل بلوری، جورشدگی اندازه بلورها و نیز شدت (فراوانی) دولومیتی شدن همگی بر کیفیت مخزنی رخساره های دولومیتی شده اثرگذاراند. از این رو، مطالعه حاضر بر روی بررسی خصوصیات بافتی دولومیت ها در این مخزن گازی متمرکز شده است. مطالعات پتروگرافی مغزه های حفاری و مقاطع نازک میکروسکوپی و تصاویر میکروسکوپ الکترونی از افق های دولومیتی شده سازند دالان بالایی در یکی از چاه های میدان گازی پارس جنوبی مورد استفاده قرار گرفته اند. تصاویر میکروسکوپی تهیه شده از مقاطع نازک و تصاویر میکروسکوپ الکترونی به منظور اندازه گیری دقیق پارامترهای بافتی بلورهای دولومیت در نرم افزار تحلیل تصویر Image J مورد بررسی قرار گرفته اند. در نتیجه، مرزبین بلورهای دولومیت به دوحالت مسطح (Idiotopic) و غیرمسطح (Xenotopic) مشاهده شد. دولومیت های با بلورهای دارای مرز های مسطح، در بسیاری اوقات دارای مرزهای بلورهای سازشی مسطح (خطی) هستندکه در آن سطح مشترک زیادی بین بلورها مشاهده می شود. انواع اشکال بلورین دولومیت شامل دولومیت های خودشکل (Euhedral)، دولومیت های نیمه شکل دار (Subhedral) و دولومیت های بی شکل (Anhedral) است. بلورهای صفحه ای نوع (E) اغلب بلورهای دولومیتی هستند که به صورت خودشکل بوده وفضای بین بلورین آنها خالی یا توسط کانی های دیگر پر شده اند، بلور های صفحه ای نوع (S) اغلب شامل بلورهای بی شکل تا نیمه شکل دار هستندکه تخلخل بین بلورین کمی دارند ودولومیت های نوع (A) اغلب شامل دولومیت های بی شکل بهم فشرده با مرزهای منحنی دندانه دار هستند که سطوح بلورین آنها حفظ نشده اند. باتوجه به مطالعات صورت گرفته مبنی بر اندازه و شکل بلورها، بافت بلورین، نوع جانشینی در آلوکم ها ونحوه ارتباط شان با سایرفرآیند های دیاژنزی، دولومیت های سازنددالان بالایی را به سه گروه (1) دولومیت های اولیه (دولومیکرایت) (2) دولومیت های جانشینی (انتخاب کننده فابریک و غیر انتخاب کننده فابریک) (3) دولومیت های تدفینی (سیمان های دولومیتی، دولومیت مرتبط با استیولیت) می توان تقسیم بندی نمودکه به ترتیب آن ها را به قلمروهای دولومیتی سابخا، هایپرسالین و تدفین عمیق نسبت داده ایم.

دولومیت، دالان بالایی، تحلیل تصویر، بافت بلورین، مدل دولومیتی شدن، میدان پارس جنوبی

برای لینک‌دهی به این مقاله از آدرس زیر استفاده نمایید:

برای ارجاع در منابع از عبارت زیر استفاده کنید:
مهرابی، حمزه، محمدپور، سکینه، رحیم پور بناب، حسین، 1402، تلفیق نتایج مطالعات پتروگرافی و آنالیز تصاویر میکروسکوپی به منظور بررسی خصوصیات بافتی دولومیت های سازند دالان بالایی در میدان گازی پارس جنوبی، هفتمين همايش ملي انجمن رسوب شناسي ايران، https://conf.ui.ac.ir/fa/archive_index.php?c=ssi7&aid=1506531