عنوان مقاله:

نویسندگان:

ریحانه براتی

بيان مسأله: کنترل شیمیایی مهم ترین ابزار در مدیریت آفات کشاورزی است که اگر به درستی استفاده نشود، علاوه بر آلودگی های زیست محیطی، سبب ایجاد اثرات نامطلوب بر موجودات غیرهدف می شود. برای کاربرد یا حفاظت از دشمنان طبیعی به عنوان عوامل کنترل بیولوژیک، باید به اثرات سوء آفت‌کش‌های شیمیایی بر این بندپایان مفید توجه شود. هدف پژوهش: در این پژوهش، به منظور بررسی اثرات ناخواسته حشره کش های مصرفی در مزارع گندم بر جمعیت دشمنان طبیعی، اثر حشره کش فنیتروتیون که از ترکیبات توصیه شده علیه آفات گندم در کشور می باشد، بر کفشدوزک هفت ‌نقطه‌ای Coccinella septempunctata مورد بررسی قرار گرفت. روش و چگونگي انجام پژوهش: آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تيمار و سه تكرار در شرایط آزمایشگاهی با دمای 2 ± 2۴ درجه سلسیوس، رطوبت نسبی 60-50 درصد و دوره ی نوری 8 : 16 (تاریکی: روشنایی) انجام شد. تيمارها شامل حشره کش‌ فنیتروتیون در غلظت توصیه شده مزرعه (2 در هزار) و دو غلظت کمتر (1 و 5/0 در هزار)، و شاهد (آب ) بودند. مرگ و میر مراحل شفیره و حشره کامل کفشدوزک بررسی و میزان آسیب فنیتروتیون برای هر کدام از مراحل زیستی مورد مطالعه، طبق روش IOBC تعیین شد. يافته ها و نتيجه گيری: هر سه غلظت فنیتروتیون سبب مرگ‌ومیر ۱۰۰ درصدی حشرات کامل شد. بنابراین، این حشره کش فسفره در گروه ترکیبات زیان آور برای کفشدوزک هفت نقطه ای طبقه بندی شد. اثرات فنیتروتیون بر شفیره کفشدوزک هفت نقطه ای به‌طور معنی‌داری وابسته به غلظت بود، به طوری که با افزایش غلظت فنیتروتیون، مرگ و میر در شفیره ها به طور معنی داری افزایش بافت. فنیتروتیون در غلظت‌های ۲، ۱ و 5/0 در هزار به ترتیب تلفات ۱۰۰، 2/82 و ۵۰ درصدی در شفیره ها ایجاد کرد و در گروه های زیان آور، نسبتا زیان آور و کمی زیان آور قرار گرفت. اگرچه حساسیت شفیره کفشدوزک در برابر فنیتروتیون کمتر از حشرات کامل بود، اما افزایش غلظت مصرفی این حشره کش سبب افزایش معنی دار تلفات در شفیره ها شد به طوری که کاربرد این ترکیب در غلظت توصیه شده، تلفات 100 درصدی شفیره ها را در پی داشت. این نتایج، بر لزوم اجتناب جدی از کاربرد فنیتروتیون در زمان اوج جمعیت کفشدوزک هفت نقطه‌ای تاکید می نماید. با توجه به اثرات سوء فنیتروتیون در غلظت های بالا، ضروری است از افزایش غلظت مصرفی این ترکیب فسفره پرهیز شود. این نتایج بر لزوم ارزیابی دقیق‌ تأثیرات حشره‌کش‌ها بر موجودات غیرهدف، تأکید می‌کند. انجام بررسی های تکمیلی در شرایط مزرعه توصیه می شود.

کفشدوزک هفت نقطه‌ای، کنترل بیولوژیک، حشره کش های شیمیایی، مدیریت تلفیقی آفات، آفتکش‌ها، گندم

برای لینک‌دهی به این مقاله از آدرس زیر استفاده نمایید:

برای ارجاع در منابع از عبارت زیر استفاده کنید:
براتی، ریحانه، 1404، ارزیابی امکان آسیب پذیری کفشدوزک هفت نقطه ای Coccinella septempunctata به عنوان دشمن طبیعی فعال در مزارع گندم در برابر حشره کش فنیتروتیون در شرایط آزمایشگاه، همایش ملی نان سالم (از مزرعه تا سفره)، https://conf.ui.ac.ir/fa/archive_index.php?c=HN-healthybre&aid=1510270